SacDien.comSạc Điện
An toàn khi sạc

Cáp sạc xe điện nứt vỏ, chân cắm cong: soi bằng mắt và khi nào ngừng dùng

Soi cáp sạc theo xe, dây bộ sạc xe máy điện và đầu cắm ở trụ: vết nứt, chân cong, cháy sém nào còn dùng được, cái nào phải ngừng, cất cáp sao cho bền.

Close overhead view of a Vietnamese man kneeling on a garage floor, inspecting a thick black charging cable laid in wide loops on a clean mat with a small flashlight, neutral daylight

Cáp sạc bị nứt vỏ lộ lớp bên trong, chân cắm cong hay lệch, đầu cắm có vết cháy sém, hộp điều khiển trên cáp bị nứt vỡ thì ngừng dùng ngay và liên hệ đại lý ủy quyền của hãng xe hoặc hãng thiết bị để thay đúng loại. Vết xước nhẹ ở lớp ngoài cùng, không lộ lớp bên trong, không biến dạng thì thường vẫn dùng được nhưng nên ghi lại và theo dõi.

Phần lớn hư hỏng của cáp sạc đến từ cách dùng hằng ngày: xe cán qua, cửa cuốn kẹp, gập gắt khi cất, kéo dây thay vì cầm thân phích. Bài này hướng dẫn soi cáp bằng mắt mỗi tháng, đọc mức độ hư hỏng, xử lý khi gặp đầu cắm hỏng ở trạm công cộng và cách cất cáp để dùng lâu. Không có bước nào cần mở cáp hay sửa tại nhà.

Cáp sạc hư từ đâu

Cáp sạc ô tô điện là sợi cáp dày, nặng, được làm để chịu dòng lớn, mưa nắng và chuyện bị kéo lê trên mặt đất. Nhưng nó không được làm để bị bánh xe nặng hơn một tấn cán qua mỗi ngày, bị cửa cuốn sập xuống, hay bị gập đôi nhét vào hộc cốp. Những việc đó không làm cáp hỏng ngay, mà làm lớp vỏ mỏi dần, lớp bên trong lệch đi, tới một ngày lộ ra vết nứt.

Dây bộ sạc xe máy điện mảnh hơn nhiều và hay hư ở hai chỗ: chỗ dây đi vào thân bộ sạc và chỗ dây đi vào giắc cắm vào xe. Đây là hai điểm bị bẻ đi bẻ lại mỗi lần cuộn dây, mỗi lần rút giắc bằng cách giật dây. Ngoài ra còn chuột cắn ở nhà kho, nhà quê; nắng chiếu trực tiếp làm vỏ nhựa giòn; và dầu mỡ dưới sàn gara làm một số loại vỏ mềm đi.

Ở trạm sạc công cộng, đầu cắm bị rơi xuống đất, bị xe cán khi người dùng trước không treo lại lên giá, hay bị cắm lệch mạnh tay. Đầu cắm ở trạm là tài sản của đơn vị vận hành, bạn không sửa, chỉ cần nhận ra và báo.

Soi cáp mỗi tháng một lần: danh sách năm phút

Chọn ngày đầu tháng, lúc trời sáng, cáp đã rút khỏi ổ và khỏi xe. Trải cáp thành vòng rộng trên sàn sạch, dùng đèn pin soi lần lượt:

  • Phích cắm vào ổ: thân nhựa không nứt, chân phích thẳng, không có vết đen, ố vàng hay rỗ.
  • Đoạn dây sát phích: không bị gập gãy, vỏ không nhăn, không phồng.
  • Hộp điều khiển giữa cáp (nếu có): vỏ không nứt vỡ, không lỏng, đèn báo sáng bình thường khi cắm.
  • Toàn bộ chiều dài dây: vuốt nhẹ bằng tay (đã rút điện) tìm chỗ dẹt, chỗ cứng bất thường, vết cắt, vết cắn.
  • Đầu cắm vào xe: chân cắm thẳng, không cong, không có cặn bẩn, lá cây, cát trong lỗ; lẫy khoá bật lên xuống được.
  • Cổng sạc trên xe: nắp đóng kín, bên trong khô, không có dị vật.
  • Với bộ sạc xe máy điện: chỗ dây vào thân bộ sạc và vào giắc không bị gập gãy, quạt bộ sạc (nếu có) không kêu lạ khi chạy.

Chụp ảnh những chỗ nghi ngờ và để cùng một thư mục trên điện thoại, đặt tên theo tháng. Lần sau so ảnh, bạn sẽ thấy một vết xước có đang dài ra hay không. Đây là cách đơn giản nhất để biết "theo dõi" nghĩa là gì.

Đọc mức hư hỏng: còn dùng hay ngừng

Bảng dưới gom những gì hay thấy khi soi cáp và cách quyết định. Khi phân vân giữa hai mức, chọn mức thận trọng hơn.

Thấy gìMứcDùng tiếp khôngLàm gì
Vết xước mờ ở lớp vỏ ngoài, không lõmNhẹĐược, theo dõiChụp ảnh, đổi cách đi dây để không bị cọ chỗ đó
Vỏ dẹt một đoạn do bị cán, không nứtCần hỏiTạm ngừngHỏi đại lý ủy quyền xem có cần thay
Vỏ nứt, thấy lớp bên trong hoặc sợi màuNặngKhôngNgừng dùng, liên hệ đại lý ủy quyền thay cáp đúng loại
Chân phích hoặc chân đầu cắm cong, lệchNặngKhôngKhông bẻ lại; ngừng dùng, mang tới đại lý
Vết đen, cháy sém, nhựa chảy ở phích hay đầu cắmNặngKhôngNgừng dùng, kiểm cả ổ cắm hoặc cổng sạc liên quan
Hộp điều khiển nứt vỏ, lỏng, đèn báo lỗi liên tụcNặngKhôngLiên hệ kỹ thuật viên của hãng
Dây bộ sạc xe máy gập gãy ở chỗ vào giắc, lúc có lúc khôngNặngKhôngThay bộ sạc đúng loại qua cửa hàng ủy quyền

Không quấn băng dính quanh chỗ nứt, không nối dây, không bẻ chân cắm cho thẳng. Những cách đó che đi chỗ hỏng chứ không làm nó an toàn hơn, và lần sau bạn sẽ không nhìn thấy nó để theo dõi nữa.

Gặp đầu cắm hỏng ở trạm sạc công cộng

Đến trụ mà thấy đầu cắm nằm dưới đất, vỏ nứt, chân cắm cong hay có vết cháy sém, đừng dùng dù trụ vẫn sáng đèn sẵn sàng. Treo đầu cắm lên giá nếu có thể cầm ở phần thân nguyên vẹn, rồi chọn trụ khác hoặc đầu cắm khác của cùng trụ nếu đầu kia vẫn tốt.

Báo cho đơn vị vận hành trạm qua kênh hỗ trợ ghi trên trụ hoặc trong ứng dụng của mạng trạm sạc. Gửi kèm ảnh và mã trụ. Một câu đủ ý: "Trụ số ba ở bãi xe phía sau, đầu cắm DC có chân bị cong, vỏ nứt gần tay cầm, em không dùng và đã chuyển sang trụ khác." Báo như vậy giúp người tới sau không phải gặp lại, và nếu sau đó ứng dụng vẫn trừ tiền phiên sạc không thành, bạn đã có bằng chứng.

Cũng nên tự nhìn lại thói quen của mình ở trạm: rút đầu cắm xong là treo lên giá ngay, cuộn cáp gọn để không ai lái xe cán qua. Đó là cách mọi người cùng giữ cho đầu cắm ở trạm còn tốt.

Cất cáp sao cho bền

Cuộn vòng rộng, không gập. Cuộn cáp thành vòng đường kính rộng như cuộn vòi tưới, không gập đôi, không quấn chặt quanh hộp điều khiển. Gập gắt nhiều lần ở cùng một chỗ là nguyên nhân hư phổ biến nhất.

Treo lên, không để dưới sàn. Ở nhà, dùng móc treo trên tường gara hoặc giá treo đi kèm bộ sạc. Cáp nằm dưới sàn dễ bị xe cán, chuột cắn, ngâm nước khi mưa tạt.

Cầm thân phích khi rút. Rút phích khỏi ổ và đầu cắm khỏi xe bằng cách cầm phần thân cứng, không kéo dây. Với bộ sạc xe máy, cầm giắc rút ra, không giật dây.

Che đầu cắm khi cất. Nếu đầu cắm có nắp chụp đi kèm, đậy lại khi cất để bụi, cát và côn trùng không vào chân cắm.

Cất cáp theo xe trong túi riêng. Khi mang theo trong cốp, để cáp trong túi đựng của nó, không để đồ nặng đè lên, không chung với dụng cụ sắc cạnh.

Tránh nắng trực tiếp lâu ngày. Cáp và hộp điều khiển phơi nắng nhiều tháng sẽ giòn vỏ. Cất trong bóng râm khi không dùng.

Hiểu lầm hay gặp về cáp sạc

"Cáp dày như vậy thì không hỏng được." Cáp dày chịu được nhiều, nhưng lớp vỏ vẫn mỏi khi bị gập ở cùng một chỗ hàng trăm lần, và đầu cắm vẫn là phần nhựa có thể nứt khi rơi xuống nền bê tông. Độ dày không thay được việc soi định kỳ.

"Sạc vẫn vào bình thường tức là cáp còn tốt." Cáp nứt vỏ hay chân cắm hơi cong vẫn có thể sạc được trong một thời gian. Chuyện sạc vào hay không chỉ cho biết mạch còn thông, không cho biết lớp cách điện hay chỗ tiếp xúc còn an toàn.

"Đèn hộp điều khiển báo lỗi thì rút ra cắm lại là được." Rút ra cắm lại có thể làm đèn tắt, nhưng nếu lỗi lặp lại nhiều lần thì hộp đang báo điều gì đó: rò điện, quá nhiệt, tiếp đất không đạt. Đọc sổ hướng dẫn để hiểu đèn báo và hỏi kỹ thuật viên của hãng nếu lỗi quay lại.

"Cáp ở trụ công cộng hỏng thì không phải việc của mình." Đúng là bạn không sửa, nhưng báo cho đơn vị vận hành giúp người dùng sau không gặp phải, và giúp bạn có bằng chứng nếu phiên sạc lỗi bị tính tiền.

Thay cáp, thay bộ sạc: đi đúng đường

Khi cần thay, mua cáp sạc theo xe, bộ sạc xe máy điện hay đầu cắm qua đại lý ủy quyền của hãng, đúng mẫu xe của bạn. Đọc sổ hướng dẫn để biết loại cáp hoặc bộ sạc phù hợp, mang sổ hoặc ảnh tem thông số trên bộ sạc cũ theo khi đi mua. Bộ sạc xe máy điện sai loại có thể không khớp điện áp hay dòng sạc của pin.

Hàng trôi nổi, cáp "tương thích" giá thấp, cáp tự chế ghép từ dây và đầu cắm rời là những thứ không nên dùng. Không phải vì chúng chắc chắn hỏng, mà vì bạn không có cách nào biết chúng chịu được dòng bao nhiêu, có đủ chức năng an toàn mà xe và trụ dựa vào hay không. Thứ duy nhất bạn biết chắc là nếu có chuyện, sẽ không có ai chịu trách nhiệm.

Ví dụ giả định: chú Tư phát hiện dây bộ sạc xe máy điện bị gập gãy sát giắc, lúc sạc lúc không. Người quen gợi ý cắt bỏ đoạn hỏng rồi nối lại. Chú cảm ơn nhưng mang bộ sạc tới cửa hàng ủy quyền, được bán bộ mới đúng loại, giữ hoá đơn trong túi đựng sổ xe. Mấy ngày chờ, chú mượn bộ sạc cùng loại của một người quen đi cùng kiểu xe.

Câu hỏi thường gặp

Cáp sạc ô tô điện bị xe cán qua có dùng tiếp được không?

Nếu vỏ chỉ trầy nhẹ, không dẹt, không nứt thì thường dùng tiếp được nhưng nên chụp ảnh và theo dõi. Nếu vỏ dẹt hẳn một đoạn hoặc có vết nứt, tạm ngừng dùng và hỏi đại lý ủy quyền của hãng xe xem có cần thay không.

Quấn băng dính chỗ dây sạc bị nứt có được không?

Không nên. Băng dính che mất chỗ hỏng chứ không làm lớp bên trong an toàn trở lại, và lần sau bạn không còn nhìn thấy để theo dõi. Cáp nứt lộ lớp bên trong cần ngừng dùng và thay đúng loại qua đại lý ủy quyền.

Chân cắm sạc bị cong nhẹ thì có bẻ lại cho thẳng được không?

Không. Chân cắm cong có thể đã hỏng lớp mạ hoặc lệch bên trong, bẻ lại làm tiếp xúc kém, dễ nóng. Ngừng dùng và mang tới đại lý ủy quyền. Nếu là đầu cắm ở trạm công cộng, báo đơn vị vận hành và dùng trụ khác.

Bao lâu nên kiểm tra cáp sạc xe điện một lần?

Một lần mỗi tháng là thói quen hợp lý, mất khoảng năm phút: trải cáp ra, soi phích, dây, hộp điều khiển và đầu cắm bằng đèn pin, chụp ảnh chỗ nghi ngờ. Ngoài ra, kiểm ngay mỗi khi cáp bị cán, bị kẹp cửa hay rơi xuống nước.

Có nên mua cáp sạc thay thế loại tương thích giá rẻ không?

Nên mua qua đại lý ủy quyền của hãng đúng mẫu xe. Cáp tương thích trôi nổi không rõ chịu được dòng bao nhiêu và có đủ chức năng an toàn mà xe và trụ dựa vào hay không. Khi có sự cố, cũng khó xác định ai chịu trách nhiệm.

Cất cáp sạc trong cốp xe thế nào cho bền?

Cuộn cáp thành vòng rộng, không gập, đậy nắp đầu cắm nếu có, để trong túi đựng riêng. Không để đồ nặng đè lên, không để chung với dụng cụ sắc cạnh. Khi về nhà, treo cáp lên móc thay vì để cả tuần trong cốp nóng.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138