Dịp lễ Tết, cách tránh xếp hàng ở trạm sạc là lệch giờ và lệch trạm: đi sớm hơn dòng người, sạc đầy ở nhà trước khi xuất phát, chọn trạm ít người biết hơn thay vì trạm lớn ngay cửa ngõ, và ở mỗi trạm chỉ sạc vừa đủ để đi tiếp. Sạc đầy ở trạm đông là cách nhanh nhất để chính bạn và mọi người phía sau cùng chờ lâu.
Dù chuẩn bị kỹ, có lúc vẫn phải xếp hàng. Lúc đó, việc của bạn là tính lại chặng, xếp lượt rõ ràng, tranh thủ thời gian chờ cho việc khác và giữ bình tĩnh. Các mục dưới đây đi qua chọn giờ, chọn trạm, mức sạc, cách cư xử khi đứng trong hàng, chiều về và việc chuẩn bị trước một tuần.
Vì sao trạm đông đúng vào mấy ngày đó
Ngày thường, một trạm có vài trụ sạc nhanh là đủ cho dòng xe qua lại. Dịp lễ Tết, số xe đi xa cùng một chiều tăng vọt trong cùng khung giờ, và phần lớn đều dừng ở những trạm dễ thấy nhất: trạm đầu tiên sau khi ra khỏi thành phố, trạm ở khu nghỉ lớn, trạm gần giữa chặng. Chỉ cần vài xe cùng tới, hàng chờ đã hình thành.
Thêm một lý do ít người để ý: nhiều xe tới trạm với pin còn khá nhiều nhưng vẫn muốn sạc đầy cho chắc. Mỗi phiên vì vậy kéo dài, vì đoạn gần đầy là đoạn sạc chậm nhất. Một trụ phục vụ ba xe sạc vừa đủ trong cùng khoảng thời gian chỉ phục vụ được hai xe sạc đầy.
Hiểu vậy rồi, bạn có ba đòn bẩy: chọn giờ, chọn trạm và chọn mức sạc. Không cần đòn nào hoàn hảo, chỉ cần lệch khỏi số đông một chút.
Chọn giờ đi và giờ sạc
Bảng dưới là nhận định chung về nhịp đông vắng ở trạm dọc đường dịp nghỉ dài. Mỗi tuyến một khác, nhưng nguyên tắc thường giống nhau:
| Khung giờ | Trạm thường thế nào | Gợi ý |
|---|---|---|
| Sáng rất sớm ngày đầu kỳ nghỉ | còn vắng, nhưng đông dần nhanh | xuất phát sớm với pin đầy từ nhà, chặng đầu chạy xa hơn bình thường một chút |
| Giữa buổi sáng ngày đầu | đông nhất ở các trạm gần cửa ngõ thành phố | tránh dừng ở trạm đầu tiên; đi tiếp tới trạm xa hơn nếu pin cho phép |
| Giờ ăn trưa | đông vì ai cũng muốn vừa ăn vừa sạc | nếu đã sạc từ giữa sáng thì ăn trưa không cần sạc; hoặc ăn sớm, ăn muộn hơn đám đông |
| Chiều tối | đông lại khi người đi muộn đổ ra đường | tính sao cho chặng cuối không phải sạc vào giờ này |
| Ngày áp chót trước khi hết nghỉ | dòng xe trở lại thành phố dồn vào buổi chiều | về sớm một ngày hoặc đi rất sớm, sạc đầy ở nơi nghỉ trước khi lên đường |
Nếu ứng dụng của mạng trạm sạc có hiển thị mức đông theo giờ hoặc cho xem lịch sử sử dụng, xem trước vài ngày. Hỏi thêm những người đã đi tuyến đó dịp nghỉ trước cũng cho bạn thông tin sát thực tế hơn mọi dự đoán.
Chọn trạm: lệch khỏi chỗ ai cũng dừng
Bỏ qua trạm đầu tiên sau cửa ngõ thành phố. Rời nhà với pin đầy thì chặng đầu chưa cần sạc. Trạm đầu tiên thường đông nhất vì người quên sạc ở nhà cũng dừng ở đó.
Tìm trạm nằm lệch một chút khỏi đường chính. Trạm ở bãi đỗ của khách sạn nhỏ, quán ăn hoặc khu dân cư gần đường thường vắng hơn trạm ở khu nghỉ lớn. Tính thêm vài phút rẽ vào, đổi lại có khi không phải chờ.
Ưu tiên trạm có nhiều trụ. Trạm bốn trụ vẫn có thể chờ, nhưng hàng chờ di chuyển nhanh hơn trạm một trụ. Một xe gặp trục trặc ở trạm một trụ là cả hàng đứng im.
Có trạm của nhiều mạng sạc khác nhau thì cài sẵn tài khoản. Khi trạm của mạng này đông, bạn chuyển sang trạm của mạng khác ngay, không phải đứng tải ứng dụng giữa đường.
Luôn có trạm dự phòng cho mỗi chặng. Dịp lễ, khả năng trạm chính có hàng dài cao hơn ngày thường. Trạm dự phòng phải nằm trong tầm với của mức pin bạn còn lại.
Sạc vừa đủ cho chặng sau rồi nhường trụ
Ở trạm đông, câu hỏi không phải là pin bao nhiêu thì yên tâm, mà là cần bao nhiêu để tới trạm kế tiếp cộng mức dư an toàn. Tính chặng sau dài bao nhiêu km, đổi ra phần trăm theo mức tiêu thụ của xe, cộng mức dư bạn muốn giữ khi tới trạm kế. Sạc tới con số đó rồi rút.
Ví dụ giả định: anh Minh tới trạm còn 25 phần trăm, chặng tới trạm tiếp theo khoảng 120 km, xe anh đi khoảng 3 km mỗi phần trăm, tức cần 40 phần trăm cho chặng đó. Anh muốn tới trạm sau còn 20, vậy cần khoảng 60 phần trăm khi rời trạm. Sạc từ 25 lên 60 ở vùng pin nhận sạc nhanh chỉ mất một quãng ngắn, rồi anh nhường trụ. Nếu cố sạc lên 90, anh mất thêm nhiều phút ở đoạn chậm nhất, mà hàng chờ sau lưng vẫn đang dài ra.
Hai lần sạc ngắn ở vùng sạc nhanh thường cho tổng thời gian đứng ở trạm ít hơn một lần sạc dài lên gần đầy. Dịp lễ, chiến thuật này có lợi cho cả bạn lẫn người khác.
Hàng chờ ngày lễ: giữ lượt và giữ hoà khí
Hàng chờ ở trạm sạc thường không có người điều phối. Những việc nhỏ dưới đây giữ cho mọi người khỏi mất lòng:
- Hỏi rõ ai đang chờ trước mình, xếp theo thứ tự đến; nếu có nhóm trò chuyện của người chờ hoặc tờ ghi lượt thì ghi tên vào.
- Đỗ ở chỗ chờ, không đỗ chắn lối vào ra của trụ, không đỗ sát xe đang sạc tới mức họ không mở cửa được.
- Ở gần xe khi đang sạc, quay lại ngay khi đủ mức đã định; nếu ứng dụng có báo khi đạt mức, bật lên.
- Rút cáp, treo đầu sạc lên giá, gọn cáp khỏi lối đi rồi mới dời xe.
- Không giục người đang sạc; nếu cần, hỏi nhẹ nhàng: "Chị ơi, xe chị định sạc tới khoảng bao nhiêu ạ, để em tính đi đâu đó ăn rồi quay lại?"
- Nếu xe mình còn khá nhiều pin mà xe sau sắp cạn, cân nhắc nhường lượt; dịp lễ ai cũng mệt, một lần nhường như vậy thường được đáp lại.
Phí chiếm chỗ sau khi đầy, nếu trạm có áp dụng, thường được ghi trong ứng dụng hoặc trên trụ. Dù không có phí, rời trụ khi đủ vẫn là phép tối thiểu ở trạm đông.
Khi buộc phải chờ lâu: tranh thủ thế nào
Nếu hàng chờ dài và bạn không còn đủ pin tới trạm khác, chấp nhận chờ và biến thời gian đó thành giờ nghỉ. Cho trẻ con đi vệ sinh, ăn uống, duỗi chân; người lái chợp mắt nếu có người lớn khác trông xe. Một khoảng nghỉ như vậy trong chuyến dài vốn đã nên có.
Ngồi chờ trong xe với điều hoà vẫn tốn pin, ít nhưng có. Nếu chờ cả giờ, tìm chỗ ngồi trong quán gần đó thay vì để xe chạy điều hoà suốt. Để mắt tới lượt của mình; nhờ người trước báo khi họ sắp xong là cách đơn giản nhất.
Báo cho người nhà ở quê biết bạn đang chờ sạc và có thể về muộn. Một cuộc gọi sớm đỡ hơn để mọi người lo lắng. Và ghi lại: trạm nào đông, giờ nào, chờ bao lâu. Năm sau, cùng dịp, bạn đã có sẵn kế hoạch tốt hơn.
Chiều về thường khó hơn chiều đi
Nhiều người lập kế hoạch rất kỹ cho chiều đi rồi để chiều về tự lo. Chiều về dịp nghỉ dài lại thường đông hơn: mọi người cùng trở lại thành phố trong một hai buổi chiều cuối, và trạm gần thành phố chịu cả dòng xe đang cạn pin sau mấy trăm km. Lệch giờ ở chiều về quan trọng hơn chiều đi.
Điểm yếu thứ hai là mức pin khi rời nơi nghỉ. Ở quê nhiều ngày, xe đi lại thăm họ hàng, pin vơi dần mà không có chỗ sạc nhanh gần. Trước ngày về một hôm, tính xem cần bao nhiêu pin để tới trạm đầu tiên trên đường về cộng mức dư, và nạp đủ từ hôm trước, dù bằng sạc chậm qua đêm ở trạm AC gần đó hay chỗ sạc đã thoả thuận với người thân.
Cuối cùng là sức người. Chiều về, cả nhà mệt, trẻ con quấy, người lái muốn về cho nhanh nên dễ bỏ qua trạm dự phòng và cố chạy thêm một chặng. Hãy giữ nguyên các mức dư như chiều đi, đừng hạ xuống vì vội. Nếu được, chia phiên lái, và dùng lần dừng sạc để cả nhà nghỉ thật sự.
Chuẩn bị trước một tuần
Sạc đầy ở nhà đêm trước khi đi. Chặng đầu dài nhất bạn có thể, không phải dừng ở trạm đông nhất. Nếu sạc ở chung cư theo lượt, đặt lượt sớm vì nhiều nhà cùng chuẩn bị đi.
Lập chặng với trạm chính và dự phòng, tránh trạm cửa ngõ. Ghi ra giấy hoặc chụp màn hình, không phụ thuộc sóng điện thoại.
Nạp sẵn tài khoản ở các ứng dụng trạm sạc trên tuyến. Dịp lễ, đường truyền có lúc chậm; đừng để việc nạp tiền hay xác minh tài khoản làm bạn mất lượt.
Hỏi nơi về có chỗ sạc không. Nếu nhà người thân không có chỗ sạc phù hợp, tính trạm gần nhất ở nơi đến và mức pin cần khi tới, kể cả cho mấy ngày đi lại trong vùng.
Chuẩn bị đồ cho thời gian chờ. Nước, đồ ăn nhẹ, sạc dự phòng cho điện thoại, đồ chơi cho trẻ con. Chờ một tiếng có đồ đầy đủ khác hẳn chờ một tiếng tay không.
Câu hỏi thường gặp
Dịp Tết đi xa bằng xe điện nên xuất phát vào giờ nào để tránh trạm đông?
Thường nên đi thật sớm với pin đầy từ nhà, để chặng đầu không phải dừng ở các trạm gần cửa ngõ thành phố vốn đông nhất vào giữa buổi sáng. Tránh để lượt sạc rơi vào giờ ăn trưa và chiều tối nếu có thể.
Ở trạm sạc đông có nên sạc đầy pin không?
Không nên. Đoạn gần đầy sạc chậm nhất, sạc tới đó làm phiên kéo dài và hàng chờ sau lưng dài ra. Tính số pin cần cho chặng tới trạm kế tiếp cộng mức dư an toàn, sạc tới đó rồi nhường trụ.
Trạm sạc không có người điều phối thì xếp hàng thế nào?
Hỏi những người đang chờ để biết ai tới trước, xếp theo thứ tự đến. Đỗ ở chỗ chờ, không chắn lối vào trụ, ở gần xe khi tới lượt và rút cáp, gọn cáp ngay khi đủ mức đã định để người sau vào.
Chờ sạc lâu có nên ngồi trong xe bật điều hoà không?
Được, nhưng điều hoà vẫn lấy điện từ pin. Chờ ngắn thì không đáng kể; chờ cả giờ mà pin đang sát mức cần thì nên vào quán gần đó ngồi. Nhờ người trước báo khi họ sắp sạc xong để không lỡ lượt.
Làm sao biết trạm nào ít người dùng dịp lễ?
Xem số trụ và ghi chú người dùng trong ứng dụng của mạng trạm sạc, xem mức đông theo giờ nếu ứng dụng có. Trạm lệch khỏi đường chính một chút, ở bãi khách sạn nhỏ hay quán ăn, thường vắng hơn trạm ở khu nghỉ lớn.
Có nên nhường lượt sạc cho xe sắp hết pin không?
Nếu xe mình còn đủ pin để chờ thêm mà xe sau sắp cạn, nhường lượt là cách cư xử đẹp và thường được đáp lại. Không bắt buộc, nhưng dịp lễ ai cũng mệt, một lần nhường giúp cả hàng chờ dễ chịu hơn.