SacDien.comSạc Điện
Đi xa bằng xe điện

Pin còn bao nhiêu khi tới trạm sạc: tính chặng đi xa theo mức pin dư

Tính ngược từ mức pin muốn còn khi tới trạm, đổi phần trăm ra km bằng số đo của chính xe bạn, chọn trạm chính và trạm dự phòng cho từng chặng.

A Vietnamese man crouching beside a small unbranded electric car at a highway rest stop at dusk, writing in an open notebook with blank pages, side view, warm orange light

Muốn chuyến đi xa không phải hồi hộp nhìn đồng hồ pin, hãy tính ngược: quyết định trước mình muốn còn bao nhiêu phần trăm khi đỗ vào trạm, rồi mới tính chặng dài bao nhiêu. Với phần lớn người đi lần đầu, mức dư khi tới trạm nên để khoảng 15 đến 20 phần trăm trên đường bằng, cao hơn nếu đường đèo, trời tối hoặc trạm kế tiếp thưa. Mức dư này là để đối phó với chuyện bất ngờ, không phải để tiêu.

Phần còn lại là đổi phần trăm ra km bằng số đo của chính xe bạn chứ không phải con số trên quảng cáo, chọn một trạm chính và ít nhất một trạm dự phòng nằm trong tầm với, và sạc ở mỗi trạm vừa đủ cho chặng sau cộng mức dư. Các mục dưới đây đi qua từng phép tính, có ví dụ giả định để bạn thay số của xe mình vào.

Tính ngược từ mức pin muốn còn khi tới trạm

Cách nghĩ thường gặp của người mới là: pin đầy chạy được bao xa thì cứ chạy đến gần hết rồi tìm trạm. Cách này hỏng ở chỗ nó không để chỗ cho chuyện bất ngờ: trụ đang có người, trụ lỗi, đường tắc, phải vòng tránh, trời mưa to phải giảm tốc. Mỗi chuyện nhỏ như vậy ăn mất vài phần trăm, và khi đồng hồ còn một chữ số thì bạn không còn lựa chọn nào.

Tính ngược nghĩa là bạn đặt ba con số trước khi nhìn bản đồ. Một là mức xuất phát, ví dụ sạc tới 90 phần trăm ở nhà. Hai là mức dư muốn còn khi tới trạm, ví dụ 20 phần trăm. Ba là mức sạc tới ở trạm dọc đường, ví dụ 80 phần trăm. Hiệu giữa mức xuất phát và mức dư là phần pin bạn được phép tiêu cho chặng đầu; hiệu giữa mức sạc tới và mức dư là phần được tiêu cho mỗi chặng giữa. Từ đó mới đổi ra km.

Lợi của cách này là mọi chặng đều được đo bằng một chiếc thước. Nhìn bản đồ, bạn chỉ còn hỏi một câu: trạm kế tiếp có nằm trong vùng pin được phép tiêu hay không. Nếu không, chặng đó phải chia nhỏ hơn hoặc phải tìm trạm khác, chứ không phải nghiến răng chạy tiếp rồi cầu may.

Đổi phần trăm ra km bằng số đo của chính xe bạn

Mức tiêu thụ của xe điện thường ghi bằng kWh trên 100 km. Con số này có trong máy tính hành trình của xe, ở mục thống kê chuyến đi hoặc thống kê từ lần đặt lại. Trước chuyến đi xa, hãy đặt lại bộ đếm rồi chạy một đoạn đường ngoài phố, tốc độ gần với tốc độ bạn sẽ chạy khi đi xa, chở người và đồ gần giống chuyến thật. Số đọc được sau đoạn đó đáng tin hơn mọi con số trong tờ giới thiệu xe.

Ví dụ giả định: xe của anh Minh có pin dùng được khoảng 50 kWh, đoạn chạy thử cho mức tiêu thụ 16 kWh trên 100 km. Một phần trăm pin bằng 0,5 kWh, đi được khoảng 0,5 chia 16 nhân 100, tức chừng 3 km. Nếu mỗi chặng giữa được phép tiêu 60 phần trăm (sạc tới 80, còn 20 khi tới), anh có khoảng 180 km cho chặng đó trên đường bằng.

Dung lượng pin dùng được thường nhỏ hơn dung lượng ghi trên giấy tờ, vì xe giữ lại một phần ở hai đầu để bảo vệ pin. Sổ hướng dẫn của xe hoặc nhân viên đại lý ủy quyền có thể cho bạn biết con số dùng được. Không có con số đó thì cứ quan sát: sạc từ 20 lên 80 phần trăm, xem trụ báo nạp bao nhiêu kWh, chia cho 60 là ra gần đúng số kWh của mỗi phần trăm, đã tính cả một chút hao hụt khi sạc.

Bảng tính một chặng: thay số của xe bạn vào

Bảng dưới là phép tính cho một chuyến giả định khoảng 400 km, xe có 1 phần trăm pin bằng khoảng 3 km trên đường bằng. Mọi con số đều là ví dụ, không gắn với mẫu xe nào.

ChặngPin lúc bắt đầuPin muốn còn khi tớiĐược tiêuĐổi ra km (đường bằng)Trạm trong tầm
Nhà đến trạm 190%20%70%khoảng 210 kmtrạm 1 ở km 170, dự phòng ở km 195
Trạm 1 đến trạm 280%20%60%khoảng 180 kmtrạm 2 ở km 320, dự phòng ở km 300
Trạm 2 đến đích70%25% (đích là vùng ít trạm)45%khoảng 135 kmđích ở km 400, cách trạm 2 khoảng 80 km

Để ý chặng đầu: trạm 1 nằm ở km 170, sớm hơn mức tối đa 210 km. Đó là cố ý. Chọn trạm khi còn khoảng 30 phần trăm thì nếu trạm chính có vấn đề, bạn vẫn còn đủ pin chạy tới trạm dự phòng mà chưa chạm mức dư. Chặng cuối để dư cao hơn vì đến nơi thường còn đi lại trong vùng, và ở vùng ít trạm thì sáng hôm sau chưa chắc sạc được ngay.

Ở trạm 2 chỉ sạc tới 70 phần trăm vì chặng cuối ngắn. Sạc thêm cho đầy chỉ làm bạn đứng lâu hơn ở phần chậm nhất của phiên sạc, và chiếm trụ của người phía sau.

Trạm chính và trạm dự phòng phải nằm trong cùng vùng với tới

Mỗi chặng nên có một trạm chính và ít nhất một trạm dự phòng. Trạm dự phòng tốt nhất nằm trước trạm chính một quãng ngắn, để nếu bạn được tin trạm chính đông hoặc hỏng khi đang chạy, bạn rẽ vào trạm dự phòng với pin còn dư. Trạm dự phòng nằm sau trạm chính cũng được, nhưng chỉ khi quãng nối giữa hai trạm vẫn nằm trong phần pin còn lại trên mức dư.

Khi chọn trạm, đừng chỉ nhìn chấm trên bản đồ. Mở ứng dụng của mạng trạm sạc hoặc ứng dụng của hãng xe, xem trạm có bao nhiêu trụ, có đầu sạc hợp với xe bạn không, trụ là sạc nhanh DC hay chỉ sạc AC, và người dùng gần đây có ghi chú gì không. Một trạm chỉ có một trụ DC thì đáng tin kém một trạm có bốn trụ, vì chỉ cần một xe đang sạc là bạn phải chờ.

Ghi tên hai trạm của mỗi chặng ra một chỗ không phụ thuộc sóng điện thoại, ví dụ chụp lại màn hình hoặc chép vào sổ. Đoạn đường vắng hay mất sóng đúng lúc bạn cần tìm đường vòng.

Nếu trạm nằm trong bãi đỗ của trung tâm thương mại, khu nghỉ dọc đường hay khách sạn, xem thêm giờ mở cửa của bãi. Trạm ghi hoạt động cả ngày nhưng cổng bãi đóng lúc khuya thì với bạn nó chỉ là trạm ban ngày. Câu hỏi này thường chỉ trả lời được bằng ghi chú của người dùng trước hoặc một cuộc gọi tới nơi đó.

Mức dư bao nhiêu là đủ: chỉnh theo đường, giờ và mùa

Đường bằng, ban ngày, nhiều trạm: mức dư khoảng 15 đến 20 phần trăm là thoải mái với đa số người. Người đã quen xe và quen tuyến có thể hạ thấp hơn một chút, nhưng người mới nên giữ mức cao cho tới khi biết chắc xe mình tiêu thụ ra sao.

Đường đèo, nhiều dốc: cộng thêm 10 phần trăm hoặc hơn. Lên dốc dài ăn pin nhanh hơn hẳn mức trên đường bằng, và trạm ở vùng núi thường thưa, trụ ít.

Ban đêm hoặc vùng trạm thưa: cộng thêm, vì nếu trạm có vấn đề thì việc tìm người hỗ trợ lúc khuya chậm hơn, và bạn không muốn đứng chờ một mình ở bãi vắng.

Trời mưa to, gió ngược, chở đủ người và hành lý: mỗi yếu tố làm mức tiêu thụ tăng lên một chút; cộng dồn lại có thể làm một phần trăm pin chỉ còn đi được ít km hơn hẳn số bạn đo ngoài phố.

Mùa đông lạnh hoặc giữa trưa nắng gắt: điều hoà hoặc sưởi chạy nhiều hơn, pin cũng có thể nhận sạc chậm hơn khi nhiệt độ không thuận lợi. Tính thêm cả thời gian đứng ở trạm, không chỉ số km.

Ví dụ: chuyến 300 km giả định của chị Hà

Chị Hà đi một chuyến giả định 300 km để về thăm gia đình. Đoạn chạy thử tuần trước cho thấy xe chị tiêu thụ khoảng 15 kWh trên 100 km ở tốc độ chị hay chạy, mỗi phần trăm pin đi được chừng 3 km. Chị sạc ở nhà tới 90 phần trăm, đặt mức dư 20, vậy chặng đầu được tiêu 70 phần trăm, khoảng 210 km.

Trên bản đồ, chị thấy một trạm bốn trụ ở km 150 và một trạm hai trụ ở km 180. Chị chọn trạm km 150 làm trạm chính, trạm km 180 làm dự phòng. Tới km 150, xe còn khoảng 36 phần trăm, thấp hơn dự tính một chút vì đoạn cuối có mưa. Chị sạc tới 70 phần trăm, mất ít thời gian vì pin đang ở vùng nhận sạc nhanh, đủ cho 150 km còn lại cộng mức dư.

Chị cũng ghi lại vào sổ: mức pin lúc đến từng trạm, thời gian đứng sạc, số kWh trụ báo. Lần sau đi cùng tuyến, chị không cần đoán nữa. Đây là thói quen nhỏ nhưng là thứ giúp người đi xe điện lâu năm lập chuyến chỉ trong vài phút.

Những cái sai hay gặp khi chia chặng

Lấy quãng đường quảng cáo làm thước đo. Con số đó đo trong điều kiện chuẩn, thường cao hơn hẳn quãng đường thật khi chạy nhanh, chở nặng, bật điều hoà. Lấy số đo của chính xe bạn.

Chọn trạm ở đúng mép mức dư. Nếu trạm đó có vấn đề, bạn không còn pin để đi tiếp tới trạm khác. Chọn trạm sớm hơn mép một quãng, để dự phòng nằm trong tầm.

Sạc đầy ở mọi trạm cho chắc ăn. Đoạn cuối của phiên sạc là đoạn chậm nhất. Sạc vừa đủ cho chặng sau cộng mức dư thường cho tổng thời gian chuyến ngắn hơn, và trả trụ sớm cho người sau.

Chỉ tin trạng thái trụ trên ứng dụng. Trạng thái có thể cập nhật chậm. Trạm chính phải luôn có trạm dự phòng, dù ứng dụng báo đang trống.

Không ghi lại gì sau chuyến đi. Lần sau lại phải đoán từ đầu. Một dòng ghi chép mỗi trạm là đủ để chuyến sau chính xác hơn.

Câu hỏi thường gặp

Khi đi xa nên để pin còn bao nhiêu phần trăm lúc tới trạm sạc?

Với người mới và đường bằng ban ngày, mức dư khoảng 15 đến 20 phần trăm là hợp lý. Đường đèo, ban đêm, vùng trạm thưa hoặc thời tiết xấu thì nên cộng thêm. Mức dư dùng để xoay xở khi trạm đông hoặc hỏng, không phải phần để tiêu.

Làm sao biết một phần trăm pin xe mình đi được bao nhiêu km?

Đặt lại bộ đếm hành trình, chạy một đoạn ở tốc độ và tải gần giống chuyến đi xa, đọc mức tiêu thụ kWh trên 100 km. Lấy số kWh của một phần trăm pin chia cho mức tiêu thụ rồi nhân 100. Số kWh mỗi phần trăm có thể ước bằng cách xem trụ nạp bao nhiêu kWh cho một khoảng phần trăm đã biết.

Có cần chọn trạm dự phòng nếu ứng dụng báo trạm chính đang trống không?

Có. Trạng thái trên ứng dụng có thể cập nhật chậm, và trong quãng bạn đang chạy tới, trụ có thể đã có người hoặc báo lỗi. Trạm dự phòng nên nằm trong phần pin còn lại trên mức dư, tốt nhất là trước trạm chính một quãng ngắn.

Ở trạm dọc đường có nên sạc đầy 100 phần trăm cho yên tâm không?

Thường không cần. Đoạn gần đầy là đoạn pin nhận sạc chậm nhất, sạc tới đó làm bạn đứng lâu và giữ trụ lâu. Sạc vừa đủ cho chặng kế tiếp cộng mức dư, trừ khi chặng sau là vùng không có trạm nào trong tầm.

Vì sao xe đi đường xa hết pin nhanh hơn đi trong phố?

Ở tốc độ cao, sức cản không khí tăng mạnh, và xe ít có dịp thu hồi năng lượng khi hãm như trong phố. Cộng thêm điều hoà, hành lý, dốc và gió, mức tiêu thụ trên đường xa thường cao hơn. Vì thế phải đo ở tốc độ đi xa chứ không lấy số đi phố.

Có nên ghi chép lại sau mỗi chuyến đi xa không?

Nên. Chỉ cần ghi mức pin lúc tới mỗi trạm, số kWh trụ báo, thời gian đứng sạc và điều kiện đường. Sau vài chuyến, bạn biết rõ xe mình tiêu thụ thế nào trên từng kiểu đường và lập chuyến mới nhanh hơn, chính xác hơn.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138